μικρά IV (χθες πίνοντας καφέ)

Κάθομαι σε ένα γωνιακό τραπεζάκι απέναντι απ’ το parking που έγινε παρκάκι στη Ναυαρίνου. Κοιτάζω τον κόσμο που πηγαινοέρχεται, περαστικοί και περίοικοι που βρήκαν νέα βόλτα για τα σκυλιά τους. Δίπλα μου δύο κύριοι συζητάνε σοβαρά πότε για μια νομική υπόθεση, πότε για πολιτικά. Είναι μάλλον κάτι κοντά σε Σύριζα. Σε λίγο περνάει ένας άντρας κρατώντας στο ένα χέρι ένα κλαρίνο και στο άλλο ένα ντέφι. Σταματάει, ακουμπάει το ντέφι σε μια καρέκλα, παίζει για δέκα δευτερόλεπτα ένα σκοπό που δεν προλαβαίνει να πάρει μορφή και ύστερα τείνει το ντέφι προς το μέρος των θαμώνων. Ο μεγαλύτερος απ’ τους δύο άντρες δίπλα μου, κάνει μια κίνηση να βγάλει κάτι απ’ την τσέπη του. «Έλα» του λέει και απλώνει το χέρι του κρατώντας, αν βλέπω καλά, 40 λεπτά. Ο άλλος τα κοιτάζει. «Και τί να τα κάνω αυτά;» λέει θυμωμένα και προχωράει στα άλλα τραπέζια.

Ο φιλάνθρωπος μένει ακίνητος. Δεν το περίμενε αυτό. Με απλωμένο το χέρι και ενώ ο οργανοπαίχτης έχει ήδη απομακρυνθεί επιμένει κάπως χλιαρά, σχεδόν ζητώντας το σαν χάρη «δεν τα θέλεις;». «Όχι» λέει αδιάφορα ο ήδη φευγάτος μουσικός. Οι δύο άντρες δίπλα μου δεν μιλάνε. Έχουν εκπλαγεί, μια δυσφορία τους πλακώνει. Δεν μπορούν να καταλάβουν τί έγινε. Ο ένας ξανακοιτάζει τα κέρματα να επανεκτιμήσει την αξία τους. Δεν του φαίνονται λίγα. Ήθελε να βοηθήσει. Τόσα είχε στην τελική. Ξαφνικά ο μικρότερος σκάει στα γέλια. Γελάει κι άλλος, αλλά πιο πολύ για να ξεφύγει απ’ την αμηχανία. Τώρα είναι σε ένα δύσκολο κι ακαταλαβίστικο κόσμο. Πριν λίγα λεπτά μιλούσε με σιγουριά για τα καθημερινά ζητήματα, το ασφαλιστικό ή τις τράπεζες. Συζητούσαν με στοιχεία, αντάλλασαν ωραίες απόψεις για την κοινωνία, ξεφύλλιζαν νοερά τη σχετική βιβλιογραφία. Τώρα ο ζητιάνος απαρνήθηκε το έλεός τους. Τώρα η πραγματικότητα δεν έβγαζε κανένα νόημα, η άρνηση του φτωχού, του ικέτη δεν χωρούσε σε μια κοινωνιολογική θεώρηση. Ή μπορεί και να χωρούσε, αλλά δεν μας ήταν πρόχειρη. Ήταν μια άβολη στιγμή αυτή η δυσεξήγητη συγκυρία, πάνω που επεξεργάζονταν λύσεις για ορισμένα σημαντικά προβλήματα του κόσμου. Μέχρι να φύγουν δεν είχε καταφέρει να συνέλθει. Ύστερα τον είδα από μακριά να περπατάει σα φάντασμα.

*****

Την Κυριακή είχα πάει στη Σκόνη του Χρόνου. Σκεφτόμουν ότι αυτός ο άνθρωπος κατά κάποιο τρόπο χρησιμοποιεί τη λογική του χειρότερου αμερικάνικου σινεμά, αυτού που εξαπολύει εναντίον μας κατά ρυπάς το Σταρ. Έχει στο μυαλό του ένα στόχο και αδιαφορεί πλήρως για τη διαδικασία. Για να φτάσει σ’ ένα, έστω αριστουργηματικό, πλάνο έχει ξεχάσει όλη την προηγούμενη πορεία. Όπως ακριβώς στις ταινίες που θέλουν σώνει και ντε να μας πήξουν στο πιστολίδι ή σε μια ανεπανάληπτα αιματηρή εκδίκηση και τί σημασία έχει όλο το υπόλοιπο και πώς και γιατί και η περιρρέουσα ατμόσφαιρα. Έτσι ακριβώς και ο Αγγελόπουλος μου φαίνεται σα να θέλει να δείξει εκείνη την ξέχειλη από στόμφο και ταυτόχρονα υπέροχη εικόνα με τις σπασμένες τηλεοράσεις και σιγά που θα ασχοληθεί τί έγινε λίγο πιο πριν και πώς στο διάολο φτάσαμε σ’ εκείνη την αίθουσα και τί ατμόσφαιρα έχει εντωμεταξύ δημιουργηθεί. Μοιάζει σαν να δημιούργησε έναν εκπληκτικό πίνακα ζωγραφικής και μετά μέσα σε δύο λεπτά έφτιαξε κι ένα κινηματογραφικό εικοσάλεπτο για κορνίζα. (έγραφε πολύ ωραία ο Ηλίας Δημόπουλος: «οι άνθρωποι στο σινεμά του Αγγελόπουλου είναι τα πιόνια ενός κινηματογραφικού Κασπάροβ που εκπληρώνουν ένα στρατηγικό κι ένα τακτικό σχέδιο σκακιού»)

Κάθομαι ακόμη στο ίδιο σημείο. Σα να ήμαστε συνεννοημένοι, στη σελίδα που βρίσκομαι, ο Βακαλόπουλος γράφει: «Η Αναπαράσταση προωθεί την ιδέα ότι ο κινηματογράφος έχει την μοναδική αποστολή να κηδέψει μέσω των εικόνων την ερειπωμένη ελληνική πραγματικότητα….Για τον Δαμιανό ότι πεθαίνει συνεχίζει να υπάρχει. Και έτσι μια γυναίκα , η Ευδοκία, κουβαλάει πάντα αυτήν την Ελλάδα που ο Αγγελόπουλος συνεχίζει να θεωρεί χαμένη, κηδεύοντάς την από ταινία σε ταινία».

Λες και αγαπά περισσότερο την τέχνη απ’ την πραγματικότητα. Λες και η ιστορία ή το τοπίο είναι κάτι διαφορετικό απ’ τους ανθρώπους που αναπνέουν και ζουν εδώ και τώρα.

*****

Εξακολουθώ να χαζεύω τους απέναντι στο παρκάκι.Συνεχίζει παρακάτω ο Βακαλόπουλος: «Η στιγμή που ο κόμπος έφτασε στο χτένι μπορεί ν’ αποδειχτεί η κατάλληλη για να σταματήσουμε να γκρινιάζουμε, χωρίς να προσποιούμαστε ότι πάψαμε να υποφέρουμε ή ότι μερικές φορές, είμαστε ευτυχισμένοι».

Advertisements

22 Σχόλια

Filed under τα ελάχιστα

22 responses to “μικρά IV (χθες πίνοντας καφέ)

  1. προδότη!

    (στο Μάνο τα είπες όλα αυτά;) :Ρ

  2. Εκείνη η στιγμή του επιλόγου είναι ίσως η μοναδική στιγμή που μπορούμε επιτέλους να σταθούμε με ειλικρίνεια απέναντι στον καθρέφτη μας και να πούμε στο είδωλό μας που περιμένει υπομονετικά: Καιρός ν’αρχίσεις να βλέπεις και να τολμάς να λες την αλήθεια.

    Μετά, μπορεί ν’ ακολουθήσει γκρίνια, χαμόγελο, εξέγερση, φυγή, ο,τιδήποτε -ανάλογα με τις εκάστοτε ανάγκες του καθενός μας. Φτάνει να γίνει εκείνο το αντανακλαστικό κλικ.

  3. Θα απαντήσω με σεντόνι.

  4. Ισως είναι η πρώτη ταινία, μετά το «Ταξίδι στα Κύθηρα», όπου το γενικευτικό «ανθρώπινο τοπίο» μπορεί να αντικατασταθεί από το πιο συγκεκριμένο «άνθρωπος»


    της Μαρίας Κατσουνάκη από την κριτική της στην Καθημερινή: http://trans.kathimerini.gr/4dcgi/_w_articles_qsite1_1_12/02/2009_267133

    *

    ‘Αυτός ο άνθρωπος κατά κάποιο τρόπο χρησιμοποιεί τη λογική του χειρότερου αμερικάνικου σινεμά’

    Ρε βυτίο, όχι! Αδέξια μπορεί να χειρίζεται τα ενδιάμεσα πλάνα του, αλλά πολύ βαρύς ο χαρακτηρισμός σου. Η ταινία πάει να συνδέσει το πολιτικό και το προσωπικό αδιέξοδο, αλλά δεν μένει εκεί. Πάει να συνθέσει μια άλλη πρόταση για τον έρωτα. Αυτόν που δεν εξαντλείται στο κλειστό σχήμα άντρας-γυναίκα, αλλά περικλείει όλη την εποχή, τις εντάσεις της, τις διαψεύσεις της. Η χειρότερη αμερικάνικη ταινία μένει στα κλισέ μιας απολίτικης ατομοκεντρικής ενατένισης του κόσμου.

    Και ποτέ δεν κατάλαβα γιατί είναι κακό να μειώνεις τον εγωισμό του ηθοποιού, εντάσσοντας το πρόσωπο σε έναν ολόκληρο καμβά.

    Τα υπόλοιπα από κοντά.

  5. @ αδελφή εν ζωδιακό κύκλο Κρότκαγια,
    δε σε πρόδωσα, ήταν ένα αθώο κι άκακο φλερτ.

    @ Theorema,
    περιμένοντας το κλικ.
    (ελπίζω όχι γαι πολύ ακόμη)

  6. @ mano,
    προσοχή δεν εννοώ ότι είναι σαν αμερικάνικο σινεμά το σινεμά του Αγγελοπ. Καμία σχέση. Εννοώ ότι αδιαφορεί για τα ενδιάμεσα (όχι μόνο για πλάνα, μιλάω και για την σχηματική πλοκή ή τις ασύνδετες άσχετες ιστορίες πχ. την κόρη του Ντεφόε την συμπεριέλαβε εντελώς επιφανειακά ή η σχέση με τη γυναίκα του Ντεφ. η οποία είναι εξίσου προβληματικά δοσμένη) όπως ακριβώς κι αυτές οι ταινίες.
    Πάντως αφού σου είπα σε γενικές γραμμές δε μου φάνηκε άσχημη, σχεδόν μου άρεσε, αλλά με ένα τεράστιο αλλά.
    Λες: αλλά περικλείει όλη την εποχή, τις εντάσεις της, τις διαψεύσεις της.
    Μα εμένα μου φάνηκε ότι δεν ήξερε προς τα πού να πάει. Ή μάλλον μου φάνηκε ότι ακόμη και ο έρωτας του μοιάζει λίγος αν δεν ειδωθεί υπό ένα τεράστιο ιστορικό και πολιτκό βάρος (που και αυτό από ένα σημείο και μετά ξεχνιέται).
    Η ιστορία των 3 προσώπων είναι πολύ δυνατή και παρόλα αυτά κοντεύεις να το ξεχάσεις και το σκέφτεσαι μόνο στο τέλος.
    Όσο γαι τον εγωισμό του ηθοποού τί να πω; Οι ερμηνείες των ηθοποιών του είναι σχεδόν πάντα προβληματικές.
    Ακραίο Πχ. στην αρχή της ταινίας μπαίνει ένας και λέει ότι όλο το χωριό είναι στην πλατεία. Ο τρόπος που το λέει είναι χαρακτηριστικός αυτού που εννοώ. Δλδ έλεος με το στόμφο και το καρικατουρέ.
    μπορώ και να ξεφύγω όμως γι ‘ αυτό καλύτερα από κοντά τα υπόλοιπα.

  7. Σχεδόν σου άρεσε, όπως τα κέρματα που είδε να του προσφέρουν ο ήρωας της πρώτης ιστορίας σου. Αλλά δεν τα πήρε.

    (Κερνάω τα επόμενα ποτά)

  8. Μάνε, συζήτηση περί Αγγελόπουλου με το Βυτίο, χωρίς να είμαι παρούσα, ΑΠΑΓΟΡΕΥΕΤΑΙ!

    Εν ανάγκη, να τα κουβεντιάσετε σε τσατ! Σε σχόλιο! Σε ό,τι θέτε τέλοσπάντων!

    Βυτίο, να σου λείπουν τα αθώα φλερτ με τον εχθρό. Πρόσεχε τις παρέες σου! 🙂

  9. @ mano,
    δε θα πω όχι. Πες ένα dewars σόδα κι έφτασα.

    @ κροτ,
    Πρώτα ξενιτεύεσαι και μετά μας λές να σε περιμένουμε. Κατ’ αρχάς δεν ξέρεις ότι σε αντιδραστικούς τύπους δε λες ποτέ απαγορεύεται; Αμέσως θα πάει ο άλλος και θα το κάνει.
    Για να δεις τί καλός που είμαιόμως, θα πάω να σου πάρω δώρο τις «ασκήσεις φιλελευθερισμού» του Πάσχου.

    για όλα αυτά δε φταίω εγώ, είναι ο χαρακτήρας μου τέτοιος. Παρασύρομαι εύκολα.

  10. gasireu

    καταπληκτικό…
    το βλέμμα κοφτερό…
    αν σας πω ότι ο Τεό είναι ένας πολύ χαρούμενος και ευγενής κύριος από κοντά, κοινωνικός και σιωπηλός, θα σας φανεί περίεργο (είναι φίλος μιας γνωστής), πιθανολογώ ότι έχει ένα στόχο, κατάδικό του, κάθε φορά, στο μυαλό του…λέω τώρα…
    (εμένα αυτές τις μέρες με απασχολεί το θέμα Μαρμαρινός, από την άλλη, μα πάρα πολύ…και σας έχω και μουσικά νέα…)

  11. @ gasireu,
    δεν έχω αμφιβολία για την ευγένεια του Τεό και ίσως να ήμουν υπερβολικός στην κριτική. Αλλά όταν έχεις απαιτήσεις, είσαι και πιο αυστηρός. Θα επανέλθω για τον Τεό, έχω τη διεστραμμένη σκέψη να βουτήξω στο όχι και τόσο αθώο κινηματογραφικό παρελθόν του. (Όσο για Μαρμαρινό δεν έχω άποψη).
    Μουσικά νέα? μμμ για πείτε. Μη με αφήνετε στο σκοτάδι.

  12. Μπράβο gasireu, εισηγήσου για Μαρμαρινό γιατί το εξαντλήσαμε το θέμα Αγγελόπουλος

    Εσύ βυτίο, μήπως, λέω μήπως, έχεις να μας διηγηθείς τη συνέχεια της πρώτης ιστορίας;…

  13. @ Μάνο,
    κατ’ αρχάς το θέμα Τεό δεν εξαντλείται έτσι εύκολα. όσο τα σκέφτομαι μου ρχεται να του σούρω κι άλλα.
    Όσο για τα υπόλοιπα δεν ξέρω, δεν είδα, δεν κατάλαβα.
    Σίγουρα πάντως οι αντιφατικοί & περίεργοι κλαρινίστες προσφέρουν υλικό.

  14. Οχι και τόσο αθώο παρελθόν του; Τι εννοείς;
    Αντιφατικός και ο κλαρινίστας, μάλιστα. Σαν πολύ ναρίτικα μας τα λες… 🙂

  15. κινηματογραφικά εννοώ. αμέσως να ανακαλύψεις πολιτικές αιχμές. Απαπα.

    αντιφατικός, πώς δλδ να τον πω; διαφορετικό;

  16. το να είναι κάποιος συμπαθητικός και χαριτωμένος δεν τον κάνει ντε και καλά καλό στη δουλειά του (κι ο κινηματογράφος, δουλειά είναι κι αυτός).

    Βυτίο, αν μου πάρεις τέτοιο βιβλιο… θα με αναγκάσεις να το διαβάσω. Οπότε θα πρέπει να μου δώσεις και τα απαραίτητα αρντάν, οκ?

    Το κάνατε καθαρματάκια ε? Συζητήσατε, χωρίς εμένα!
    Καλάάάά…. μακριά δεν είν’τα σάββατα. Ήνεγκεν η ώρα που θα σας ταχτοποιήσω! 🙂

  17. Οχι διαφορετικό, γιατί θα μπλέξουμε βυτίο. Προτείνω να τον βαπτίσει η Κροτ. Μπορεί να βρει κάτι πραγματικά πετυχημένο.

    (Δε γλιτώνεις, βάζω γυναίκα στο παιχνίδι, θα τα πεις όλα!)

  18. O κλαρινίστας παιδιά ήταν ειλικρινής, αληθινός και πραγματιστής.

    Ο Τεό είναι ακριβώς το αντίθετο. Μην τα μπερδεύουμε.

    Πες τα όλα Βυτίο!

  19. @ κροτ,
    αρντάν & πάσχος. για σένα είναι η ζωή.
    τα κουτσοείπαμε μη φανταστείς. Αλλά η κουβέντα εξετράπη ευκολότερα απ’ ότι το πολίτευμα στη χώρα μας. Πάλι για γυναίκες λέγαμε.

    @ mano,
    δε θα μου πάρεις κουνέντα. Ήδη η Κροτ τον είπε ειλικρινή & πραγματιστή. Ας τ’ αφήσουμε έτσι.

  20. αχαχαχα!
    εγώ είμαι αυστηρή, εν τη παρουσία μου, κουβέντες για γκόμενες κομμένες, γκάιζ! Μόνο υψηλά θέματα (άντε λίγο από Τέο!)

  21. κροτ,
    μα τα πιο υψηλά θέματα, όπως και να το κάνουμε, είναι όσα περοστρέφονται γύρω απ’ τις γκόμενες.

    Μάνο, τη διάβασα, ενδιαφέρουσα αλλά έχω κάποιες ενστάσεις. Γύρνα πρώτα απ’ το βουνό και θα το συζητήσουμε.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s